Ναός Προφήτη Ηλία – Πάνω Πύργος

Μικρός μονόχωρος ναός, ο οποίος βρίσκεται γύρω στο ένα χιλιόμετρο βορειοδυτικά της κοινότητας του Πάνω Πύργου Τηλλυρίας (Ιερά Μητρόπολη Κύκκου και Τηλλυρίας), επαρχία Λευκωσίας, Κύπρος.
Ανοικοδομήθηκε στα 1917 πάνω σε ερείπια παλαιότερου μεσαιωνικού ναού τουλάχιστον σε δύο φάσεις. Έχει εξωτερικές διαστάσεις 6,35 Χ 11,70 μέτρα. Στα ανατολικά απολήγει σε ιδιαίτερα ευρεία πεντάπλευρη αψίδα. Ως δομικό υλικό χρησιμοποιήθηκαν κυρίως ορθογωνισμένοι ψαμμιτόλιθοι, σε δεύτερη χρήση, που προέρχονται από τον παρακείμενο αρχαιολογικό χώρο «Αυλή».

Εκεί μάλλον υπήρχε μεσαιωνική αγρέπαυλη του τοπικού Φράγκου φεουδάρχη. Ο ναός στεγάζεται με δίκλινη ξύλινη στέγη με κεραμίδια, η οποία υποβαστάζεται με δύο ελαφρά οξυκόρυφα τόξα και ισάριθμες αντηρίδες στον βόρειο και νότιο τοίχο. Δύο θύρες στο μέσο του δυτικού και νότιου τοίχου οδηγούν στο εσωτερικό. Ένα παράθυρο βρίσκεται στον βόρειο τοίχο και μικρό στενόμακρο άνοιγμα στο μέσο της αψίδας του ιερού βήματος. Ανάγλυφος σταυρός σε δεύτερη μάλλον χρήση βρίσκεται εντοιχισμένος στο εσωτερικό αέτωμα του δυτικού τοίχου.

 

Βιβλιογραφία:

  • Μυριανθεύς Διομήδης, «Ναοί και Παρεκκλήσια Τηλλυρίας, Τηλλυρία, μνήμες, ιστορία και αρχαιολογία», (Πρακτικά συνεδρίου), Λευκωσία 2010, σ. 130.